Jeżeli zauważymy, że na jakimś terenie zanikają strumienie, możemy podejrzewać, że występują tam jaskinie. Strumienie mogą znikać z powierzchni ziemi, wpadając do otworów zwanych ponorami, znajdujących się na zboczach wzgórz lub w spodkowatych lejkach krasowych. Kilka kilometrów dalej woda może ponownie wypłynąć na powierzchnię, tworząc źródło. Może się też zdarzyć, że strumień będzie kilka razy znikał pod powierzchnią ziemi.

Jaskinie są charakterystyczne dla obszarów krasowych, czyli takich, na których zjawiska związane z rozpuszczaniem skał przez wodę są bardzo silne. Powierzchnia ziemi bywa w takich w regionach urozmaicona, pełno tu dolin i okrągłych lejów, powstałych po zapadnięciu się stropów jaskiń. Woda może także rozpuszczać skały znajdujące się poza jaskiniami. Duże połacie skał są często pocięte żłobkami krasowymi, pomiędzy którymi znajdują się ostre żebra.